Voedselvergiftiging tijdens de zwangerschap

Een voedselvergiftiging ligt altijd wel op de loer, maar zwangere vrouwen kunnen er eerder mee in aanraking komen. Een voedselinfectie is overigens weer iets anders dan een voedselvergiftiging. De meest ernstige vorm van voedselvergiftiging is toch wel botulisme. Hoewel voedselvergiftiging niet direct schade toebrengt aan de ongeboren baby, kunnen de symptomen er wel voor zorgen dat de zwangere vrouw uitdroogt en uitgeput raakt. Dus indirect dreigt er wel gevaar voor de baby.



Wat is voedselvergiftiging?

Over voedselvergiftiging moet niet te licht gedacht worden. Een voedselvergiftiging ontstaat wanneer voedsel (eten) besmet is met een bacterie of schimmel. Maar het is niet de bacterie of schimmel zelf die ziekte veroorzaakt, maar het toxine dat de bacterie of schimmel produceert. Een andere benaming voor toxine is gif. Wanneer deze gifstoffen in ons lichaam terecht komen, reageert het lichaam hier hevig op. Een voedselvergiftiging moet ook niet verward worden met een voedselinfectie. Dit is een infectie met een bacterie, virus of parasiet dat via voedsel ons lichaam binnen komt. Hier worden we soms ziek van, omdat het lichaam op de indringer zelf reageert.

De gevaarlijkste vorm van voedselvergiftiging is botulisme. Hierbij treden er verlammingsverschijnselen op, en in ernstige gevallen zelfs de dood. Maar voor zwangeren is in principe iedere vorm van voedselvergiftiging niet goed en kan soms zelfs voor schade zorgen.

Hoe herken je het?

De meest voorkomende symptomen van een voedselvergiftiging zijn buikkramp door infectie, darmkrampen, diarree, overgeven en uitputting. Soms is er ook sprake van koorts. Bij botulisme beginnen de problemen vaak eerst aan het hoofd: moeite met slikken, praten, wazig zien en andere problemen. Later breiden deze klachten zich uit naar andere delen van het lichaam. Er ontstaat spierzwakte en later spierverlammingen. Wanneer de ademhalingsspieren verlamd raken, treedt de dood op.

Salmonella en stafylokokken

Vaak is het de salmonellabacterie die voor voedselvergiftiging zorgt. Regelmatig duiken er nieuwsberichten op, waarbij grote groepen mensen besmet zijn geraakt en ziek zijn geworden. Vaak betreft dit ouderen (bejaarden), omdat dit de zwakste groep is. Salmonella vinden we voornamelijk in rauwe eieren, rauw vlees en vis, rauwe groenten en fruit. Stafylokokken vinden we voornamelijk in rauwe eieren, melk, vis, rauwe ham en kip of ander gevogelte. Besmetting vindt plaats door middel van besmette handen of keukengerei. Ook een verkeerde manier van bewaren of bereiding zorgt voor besmetting.

Zwanger en ziek worden

Bepaalde groepen mensen krijgen sneller te maken met een voedselvergiftiging, of bij deze groepen verloopt een vergiftiging heviger. Dit komt vaak doordat de afweer minder is. Zo is het bekend dat ouderen en baby’s sneller ziek worden. Hun immuunsysteem werkt niet optimaal. Dit geldt ook voor mensen die een onderliggende ziekte hebben en waarvan het immuunsysteem (sterk) verzwakt is. Ook zwangere vrouwen lijken sneller last te hebben van ziek worden.



Hoe ernstig is het?

In de meeste gevallen is een voedselvergiftiging niet direct ernstig. Door braken en diarree kan er wel veel vocht verloren gaan. Dit vergroot de kans op uitdrogen, iets dat voor ieder mens niet goed is. Uitdroging moet dan ook ten alle tijden voorkomen worden.

De salmonellabacterie is niet schadelijk voor het ongeboren kind. Maar de vrouw kan er wel flink ziek van worden. De weerstand is tijdens de zwangerschap lager dan normaal, dus een besmetting is sneller opgelopen. Uitdroging kan voor vele nare verschijnselen zorgen, en kan op deze manier wel de zwangerschap in gevaar brengen.

Stafylokokken (staphylococcus) veroorzaken een maag-darmontsteking. Ook voor deze bacterie geldt hetzelfde: het brengt geen directe schade toe aan de baby maar kan wel voor ernstige uitdroging zorgen.

Met botulisme is het even anders. Gelukkig komt botulisme zeer weinig voor en blijken dieren er besmettelijker voor te zijn. Maar wie eenmaal botulisme heeft, loopt een groot risico op blijvende schade. Dankzij verlammingen kunnen lichaamsfuncties verloren gaan. In ernstige gevallen treedt de dood op. Botulisme is zowel voor zwangeren als voor ieder ander persoon uiterst gevaarlijk!

Uitdroging voorkomen

Het belangrijkste bij voedselvergiftiging is alert te zijn op uitdrogingsverschijnselen. De slijmvliezen zullen droog aanvoelen. Vaak is er sprake van dorst, maar soms is de zwangere zo ziek dat ze dit zelf niet aangeeft. De urine zal vaak sterk geconcentreerd zijn, sterk ruiken en donker uitzien. De ogen gaan dieper in de oogkassen liggen. Bij uitdroging treedt hoofdpijn op. Bij ernstige uitdroging ontstaat er sufheid, en in een later stadium zelfs bewusteloosheid. Ook zal de huid minder elastisch zijn. Bij ernstige uitdroging blijft de huid langer rechtop staan wanneer deze tussen duim en wijsvinger omhoog getrokken wordt.

Om te voorkomen dat uitdroging ontstaat, is het belangrijk om bij diarree en braken regelmatig te drinken. Het is beter om veel kleine slokjes water te drinken, dan ineens een glas water. Kleine slokjes worden vaak beter door de maag verdragen. Bij ernstige uitdroging is bouillon beter, omdat dit het zouttekort aanvult. Ook is er bij de apotheek of drogist een kant-en klare oplossing te koop. Dit is ORS: veilig in gebruik (ook tijdens de zwangerschap).

Bekijk ORS

Naar de (huis)arts

Wanneer de voedselvergiftiging langer dan twee dagen aan blijft houden en er gaat veel vocht verloren, is het beter om contact met de (huis)arts op te nemen. Vooral bij een zwangerschap is voorzichtigheid geboden. Het immuunsysteem is zwakker en de energie is vaak toch al minder dan normaal. Uitputting ligt dan al snel op de loer. Tijdens de zwangerschap moet voedsel goed verhit worden en hygiƫnisch verwerkt worden. Rauwe producten kunnen beter niet gegeten worden. Het zelf inwecken (inmaken) van voedsel is natuurlijk erg leuk en kostenbesparend, maar kan bij verkeerde behandelingen botulisme veroorzaken. Ook hiermee is het dus opletten.


Oud & Nieuws 2018
De artikelen op deze website zijn van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies of behandeling. Raadpleeg bij medische problemen of vragen altijd een arts of verloskundige. *Policy* *Disclaimer*

Leave a Reply

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.