Coeliakie: oorzaken en symptomen

Coeliakie is een aandoening van de darmen. Het ontstaat door overgevoeligheid voor gluten. Hoe is het mogelijk dat een lichaam hier overgevoelig voor raakt? In dit artikel meer over de coeliakie oorzaken en de meest bekende symptomen. Ontvang advies om met deze ziekte om te gaan en hoe klachten zoveel mogelijk worden voorkomen.



Synoniemen coeliakie

Je spreekt coeliakie uit als seuliakie. Er zijn echter ook mensen die dit uitspreken als koeliejakie. Spreek je het in Google in, dan verschijnt er het woord koelie jakkie. Je kunt wel bedenken dat koelie jakkie of koeliejakie niet de goede uitspraak is. Deze ziekte/ aandoening staat bekend onder een aantal verschillende namen. Dit zijn de synoniemen voor coeliakie:

  • Glutenenteropathie
  • Glutengevoelige enteropathie
  • Inheemse darmspruw
  • Infantilisme van Herter
  • Ziekte van Gee/ Gee_Herter
  • Ziekte van Gee Herter Heubner
  • Ziekte van Gee-Thaysen

Alle benamingen betekenen hetzelfde: er is sprake van overgevoeligheid voor gluten. Dit wordt ook wel een glutenintolerantie genoemd.

Coeliakie oorzaken

Zijn er een of meerdere oorzaken voor coeliakie? Het is niet duidelijk Hoe coeliakie ontstaat wel komt het vaker binnen bepaalde families voor. Heeft een van de ouders coeliakie, dan is de kans dat zoon of dochter het krijgt ongeveer 10% deze kans lijkt klein, maar is dus wel aanwezig. Andere oorzaken zijn niet bekend.

Glutenintolerantie – waar komen gluten in voor

Bij een glutenintolerantie reageert het lichaam overdreven op gluten. Het is eerst belangrijk om te kijken wat gluten zijn. Dit is de benaming voor een groep eiwitten die in sommige graansoorten voorkomt. Belangrijk om te weten is dat niet alle granen gluten bevatten. Gluten komen in ieder geval in de volgende graansoorten voor:

  • Tarwesoorten
  • Spelt
  • Rogge
  • Gerst
  • Durum

Deze graansoorten komen in verschillende producten voor. Dit zijn onder andere brood, beschuit en crackers. Het komt ook voor in paneermeel, pizza en pasta. Koekjes en cake bevatten ook gluten.

De symptomen van coeliakie

Hoe herken je coeliakie? Het is belangrijk om de coeliakie symptomen te herkennen. Het kan namelijk al bij jonge kinderen ontstaan. De volgende coeliakie symptomen zijn bekend:

  • Buikpijn
  • Diarree
  • Opgeblazen gevoel
  • Winderigheid
  • Dunne en stinkende ontlasting
  • Soms obstipatie (verstopping)
  • Soms huiduitslag
  • Bloedarmoede
  • Lusteloosheid
  • Botontkalking
  • Sperklachten
  • Stemmingswisselingen

Er zijn nog veel meer symptomen bekend, die per persoon wisselen. Opvallend is dat zowel kinderen als volwassenen gewicht verliezen. Dit is zonder aanwijsbare reden, dus zonder dat er sprake is van een dieet. Door een tekort aan voedingsstoffen groeien kinderen slecht.

Bij een baby met coeliakie treden de eerste symptomen na het eerste bordje pap of broodkorstje op. Coeliakie ontstaat niet alleen op kinderleeftijd maar kan op elke leeftijd ontstaan. Vaak gebeurt dit na verandering van eetgewoontes. Ook na een zwangerschap komt coeliakie vaker voor. Het wordt ook gezien na een infectieziekte.



Dit gebeurt er in het lichaam

Wat gebeurt er bij coeliakie in het lichaam? Granen bevatten gluten, maar niet alle granen veroorzaken de symptomen van coeliakie. Het gaat hier namelijk om het kleefeiwit gliadine, dat in bepaalde graansoorten voorkomt. Gliadine bevatten veel choline en glutamine (aminozuren). In sommige gevallen wekken deze aminozuren een overgevoeligheidsreactie op. Het afweersysteem herkent deze gliadine als gevaarlijk en reageert met een ontstekingsreactie. Het lichaam gaat antilichamen tegen gluten vormen. Uiteindelijk gaan er darmvlokken verloren. Juist deze darmvlokken zijn belangrijk voor de opname van voedingsstoffen. Dit verklaart waarom mensen met coeliakie vermageren.

Een glutenvrij dieet volgen

Het is bij coeliakie erg belangrijk dat er een glutenvrij dieet wordt gevolgd. Dit betekent niet het schrappen van alle granen, maar wel van graansoorten die gliadine bevatten. Bij een glutenvrij dieet mogen de volgende producten wel worden gegeten:

  • Rijst
  • Mais en popcorn
  • Boekweit
  • Aardappelen en frites
  • Sesamzaad en maanzaad
  • Sojaproducten

Verder veroorzaken groente en fruit, vlees, vis en kip geen coeliakie. Dit kan dus zonder problemen genuttigd worden. Ditzelfde geldt voor melk, yoghurt en overige melkproducten. Ontstaat er na het eten of drinken van melkproducten een allergische reactie? Er kan sprake zijn van een koemelkallergie. Dit is een voedselallergie waarbij het lichaam overdreven reageert op eiwitten uit koemelk. Dit heeft niks met coeliakie te maken. Wel kunnen beide allergieën tegelijkertijd voorkomen.

Diagnose stellen

Het is belangrijk om eerst een diagnose te stellen. Dit gebeurt aan de hand van een bloedonderzoek. Tijdens een bloedtest kan worden vastgesteld of er antistoffen tegen gluten in het bloed aanwezig zijn. Is dit het geval, dan is de kans groter dat er sprake is van coeliakie. Het komt echter ook voor dat de antistoffen niet zichtbaar zijn, terwijl de patiënt wel coeliakie heeft. Blijven de klachten aanhouden, dan volgt er een vervolgonderzoek.

In het ziekenhuis kan de arts een kijkonderzoek uitvoeren. Dit heet ook wel gastroscopie of endoscopie. Met een flexibele slang met aan het uiteinde een camera bekijkt de arts de binnenkant van de maag, slokdarm en dunne darm (alleen eerste gedeelte). Dit kan een vervelend onderzoek zijn. Toch is dit nodig om een goede diagnose te kunnen stellen.

Soms is het beter om een biopt af te nemen. Hierbij wordt een stukje weefsel uit de dunne darm weggenomen. Onder de microscoop kan de arts bekijken of en in hoeverre de darmvlokken beschadigd zijn.

Coeliakie behandeling – welke behandelingen zijn mogelijk?

Een coeliakie behandeling bestaat uit het volgen van een glutenvrij dieet. Dit betekent dat het dieet de rest van het leven gevolgd wordt. Hierdoor verdwijnen de klachten langzaam. Iemand met coeliakie en een glutenvrij dieet zal merken dat de meeste symptomen na enkele weken tot maanden verdwijnen. Het kan tot 1 jaar duren voordat de dunne darm zich hersteld heeft.

Bloedarmoede komt vaker voor bij coeliakie. Is dit het geval, dan zijn extra vitaminen en mineralen nodig. Onmisbare vitaminen en mineralen zijn ijzer, foliumzuur (vitamine B11) en vitamine B12. Voedingssupplementen bevatten voldoende van deze stoffen.

Bekijk voedingssupplementen:

IJzertabletten

Vitamine B11

Vitamine B12

Er kan natuurlijk ook gekozen worden voor multivitaminen. Alles-in-een! Er is helaas geen medicijn of behandelmethoden die coeliakie geneest.


Oud & Nieuws 2018
De artikelen op deze website zijn van informatieve aard en geen vervanging voor professioneel medisch advies of behandeling. Raadpleeg bij medische problemen of vragen altijd een arts of verloskundige. *Policy* *Disclaimer*

Leave a Reply

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.